TEMATY NA WEWNĘTRZNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO W ZESPOLE SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W WARCIE W ROKU 2013

TEMATY NA WEWNĘTRZNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO W ZESPOLE SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W WARCIE W ROKU 2013

  1. Motywy klasyczne we współczesnej poezji polskiej. Omów na przykładach wybranych utworów Zbigniewa Herberta, Czesława Miłosza, Wisławy Szymborskiej.
  2. Sposób kreowania postaci tragicznych w literaturze. Rozwiń temat na przykładach wybranych z różnych epok.
  3. Różne obrazy rodziny. Omów zagadnienie w oparciu o wybrane utwory literackie.
  4. Krajobrazy polskie w literaturze. Wykaż wpływ natury na osobowość człowieka w odniesieniu do bohaterów i autorów.
  5. Zaprezentuj różne oblicza Boga w wybranych utworach literackich.
  6. Człowiek i wiara w Boga. Ukaż wpływ religii na postawy i decyzje ludzi w utworach literackich dawnych epok.
  7. Motyw Tatr w literaturze. Prześledź ten wątek w wybranych utworach literackich.
  8. Praca jako miernik wartości człowieka. Omów na wybranych przykładach .
  9. Małżeństwa literackie. Różne ujęcia tego motywu w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
  10. Podróże kształcą... Rozważ problem, odwołując się do wybranych tekstów.
  11. Obraz Warszawy w utworach literackich. Omów na wybranych tekstach.
  12. Wizerunek władcy w wybranych utworach literackich. Rozważ problem w oparciu o znane Ci utwory.
  13. Przemiana wewnętrzna jako motyw określający osobowość bohatera literackiego. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
  14. Na podstawie znanych Ci utworów omów funkcjonowanie motywu szatana w literaturze. Wskaż możliwości interpretacyjne tego motywu.
  15. Tchórzostwo i odwaga jako postawy życiowe bohaterów literackich. Omów w oparciu o poznane utwory.
  16. Szkoła w oczach twórców literatury polskiej. Omów na wybranych przykładach.
  17. Blaski i cienie kariery. Twoje rozważania na temat życia wybranych bohaterów literackich.
  18. Sierota i sieroctwo w literaturze XIX i XX wieku. Omów na wybranych przykładach.
  19. Twórcy emigracyjni – ojczyźnie. Przedstaw ich aspiracje i dążenia, wykorzystując wybrane teksty literackie.
  20. Od filaretów po Gombrowicza. Młodość jako temat i jako problem w literaturze XIX i XX wieku. Omów na przykładzie wybranych utworów.
  21. Sposób kreowania postaci tragicznych w literaturze. Rozwiń temat na przykładach wybranych z różnych epok.
  22. Romantyczny etos walki czy pozytywistyczny utylitaryzm? Który ze sposobów wyrażania patriotyzmu jest Ci bliższy? – odwołaj się do wybranych przykładów literackich.
  23. Rewolucja – walka o ideę czy walka o władzę? Rozważ problem w oparciu o wybrane przykłady literackie.
  24. Obecność sonetu w literaturze – od Petrarki po współczesność. Omów na wybranych przykładach.
  25. Wizerunek Żydów jako motyw literacki obecny w literaturze polskiej. Rozważ problem w oparciu o wybrane przykłady.
  26. Przedstaw różne sposoby funkcjonowania motywu winy i kary w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
  27. Przedstaw różne sposoby wykorzystywania tematu powrotu do lat dziecinnych w literaturze polskiej. Omów na wybranych przykładach.
  28. Na podstawie wybranych utworów literackich rozważ, w jaki sposób miejsce i czas wpływa na nasze życie. 
  29. Mroczna strona natury ludzkiej. Zanalizuj złożoność psychiki wybranych bohaterów literackich w oparciu o znaną literaturę.
  30. Obłąkani i szaleni w dramatach Szekspira i utworach romantycznych. Przedstaw różne kreacje bohaterów w oparciu o wybrane utwory.
  31. Szlakiem pióra twórców regionu. Przedstaw na wybranych przykładach.
  32. Inspiracje romantyczne i ich znaczenie w literaturze późniejszych epok. Omów temat, odwołując się do twórczości wybranego autora lub do wybranej epoki literackiej.
  33. Porównaj sposoby walki z wrogiem w literaturze XIX wieku. Omów temat na wybranych przykładach.
  34. Drugoplanowa postać kobieca w literaturze. Przedstaw na wybranym materiale literackim.
  35. Stereotypy męskości i kobiecości w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
  36. Rola kostiumu historycznego w literaturze. Omów na przykładzie wybranych tekstów.
  37. Motto, cytat, ostatnia scena, tytuł jako klucz do interpretacji dzieła. Omów na wybranych przykładach.
  38. Rodzice i dzieci w literackim przekazie z różnych epok. Dokonaj konfrontacji z Twoim modelem życia rodzinnego.
  39. Wygnanie z czasu i przestrzeni oswojonej. Omów problem na podstawie wybranych utworów literackich.
  40. Literatura jako forma kontestacji. Omów na wybranych przykładach.
  41. Kobieta zbuntowana. Przedstaw jej wizerunek w literaturze i oceń zasadność buntu.
  42. Fatalizm i antyfatalizm jako postawa życiowa. Omów problem, odwołując się do wybranych przykładów z literatury.
  43. Różne sposoby funkcjonowania tradycji homeryckiej w literaturze polskiej. Omów na wybranych przykładach.
  44. Mistrzowie i uczniowie wśród twórców literatury. Przedstaw w oparciu o wybrane utwory.
  45. Natura jako inspiracja pisarzy w różnych epokach. Omów na wybranych przykładach.
  46. Artysta jako bohater literacki. Omów na wybranych przykładach.
  47. Funkcja konwencji onirycznej w kreowaniu świata przedstawionego. Rozważ w oparciu o poznaną literaturę.
  48. Odwzorowywanie świata, prowokacja, eksperyment artystyczny. Refleksje na temat najnowszej literatury polskiej (np. O. Tokarczuk, A. Stasiuk, T. Tryzna, P. Huelle).
  49. Rola lektur w kształtowaniu charakterów postaci literackich. Przedstaw na wybranych przykładach.
  50. Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza (np. J. Kochanowskiego, A. Mickiewicza, J. Słowackiego, A. Wata, F. Kafki, M. Bułhakowa).
  51. Folklor jako inspiracja pisarzy w różnych epokach. Omów na wybranych przykładach.
  52. Problem dziedzictwa sarmackiego w literaturze epok późniejszych. Przedstaw w oparciu o wybrane utwory.
  53. Literacki obraz Holocaustu. Omów na wybranych przykładach.
  54. Warta i jej obraz w literaturze. Przedstaw w oparciu o dostępne teksty literackie.
  55. Epistolografia sztuką przemijającą? Przedstaw różne funkcje, formy, zastosowania.
  56. Motyw władzy w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
  57. Na przykładzie analizy wybranych utworów porównaj bohaterów tragicznych w literaturze różnych epok (od antyku do współczesności).
  58. Sztuka współczesnego reportażu i jej mistrzowie (np.. H. Krall, R. Kapuściński, W. Tochman). Omów specyfikę tego gatunku publicystycznego.
  59. Omów motyw cierpienia i sposoby jego realizacji, analizując celowo dobrane przykłady z trzech epok literackich wraz z kontekstami kulturowymi.
  60. Miłość jako doświadczenie w biografii bohaterów romantycznych i pozytywistycznych. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów.
  61. Twórcza i destrukcyjna siła miłości w życiu człowieka. Omów temat na wybranych przykładach losów bohaterów literackich.
  62. Znajomość biografii Adama Mickiewicza warunkiem pełnego odczytania pisarza. Rozwiń temat na podstawie analizy wybranych utworów poety.
  63. Postacie kobiece w literaturze młodopolskiej. Na przykładzie wybranych przedstaw różne sposoby kreowania ich portretów. 
  64. Motyw „exegi monumentum” – omów jego rodowód i kontynuacje w literaturze późniejszych epok. 
  65. Litewska przyroda we wspomnieniach o utraconej ojczyźnie - zaprezentuj różne sposoby kreowania obrazu natury. 
  66. Których bohaterów literackich uznajesz za swoje alter ego, mistrzów duchowych, przyjaciół? Odpowiedz, ukazując sposoby kreowania portretów poszczególnych postaci.
  67. Odkrywanie codzienności w poezji W. Szymborskiej. Analiza i interpretacja wybranych dzieł poetki.
  68. Kodeks moralny zawarty w poezji Z. Herberta. Analiza i interpretacja wybranych dzieł poety.
  69. Poezja, która pomaga znaleźć sens życia. Analiza i interpretacja wybranych dzieł ulubionego poety współczesnego.
  70. Na podstawie wybranych tekstów przedstaw literackie obrazy miasta jako przestrzeni życiowej.
  71. Obraz matki w literaturze polskiej. Zaprezentuj różne sposoby przedstawienia tej postaci, dokonując analizy wybranych utworów literackich.
  72. Zło rodzi zło. Dokonaj analizy przyczyn i skutków zła w wybranych utworach literackich.
  73. Motyw Paryża w literaturze i filmie. Omów jego funkcję na wybranych przykładach.
  74. Między szczęściem a cierpieniem. Rozważania na temat trudnej miłości i jej wpływ na losy bohaterów literackich. 
  75. Cierpienie jako temat rozważań w literaturze różnych epok. Omów sposoby jego realizacji oraz funkcje w wybranych utworach.
  76. Tułacz, pielgrzym, podróżnik jako bohater utworów literackich. Przedstaw na wybranych przykładach różne kreacje tych postaci.
  77. Obraz elfów w literaturze fantastycznej. Omów na wybranych przykładach z literatury.
  78. Patologie w społeczeństwie, Zinterpretuj i zanalizuj na podstawie wybranych dzieł.

 

KORESPONDENCJA SZTUK

 

  1. Fantastyka jako sposób poszukiwań i dążeń człowieka w wybranych dziedzinach sztuki.
  2. Literatura i sztuka wobec swoich czasów w świetle kontekstów kulturowych, społecznych i politycznych (na przykładzie dwóch epok).
  3. Mit arkadyjski w literaturze i sztuce. Zaprezentuj na wybranych przykładach.
  4. Portret kobiety – matki w różnych dziedzinach sztuki. Dokonaj prezentacji w oparciu o wybrane przykłady.
  5. Portret kobiety – muzy w różnych dziedzinach sztuki. Rozważ w oparciu o przykłady.
  6. Dawniejsze i współczesne wzorce rodziny. Przedstaw problem na podstawie literatury i filmu.
  7. Dziecko w literaturze i malarstwie. Rozwiń temat, odwołując się do wybranych dzieł.
  8. Motywy impresjonistyczne i symboliczne w literaturze i malarstwie. Omów ich wpływ na sztukę przełomu XIX i XX wieku.
  9. Reakcja twórców literatury i filmu na zjawisko holocaustu. Omów na wybranych przykładach.
  10. Motyw tańca w literaturze i malarstwie. Omów na wybranych przykładach.
  11. Wielkie bitwy historii w literaturze i malarstwie. Dokonaj analitycznej prezentacji wybranych przykładów.
  12. Ekranizacja klasyki literatury. Wykaż wpływ utworów literackich na twórców sztuki filmowej.
  13. Kultura żydowska w świetle wybranych utworów literackich, plastycznych i muzycznych. Wykaż ciągłość związków judaizmu z tradycją polską.
  14. Dzieła plastyczne – inspiracje w poezji współczesnej Zbigniewa Herberta, Stanisława Grochowiaka i Wisławy Szymborskiej.
  15. Zakopane w literaturze i kulturze polskiej. Przedstaw w oparciu o wybrane teksty kultury.
  16. Związki twórczości Tadeusza Różewicza ze sztuką współczesną (adaptacje teatralne).
  17. Motyw powstania listopadowego w literaturze i sztuce XIX i XX wieku oraz w tradycji Twojego regionu.
  18. Różne ujęcia rewolucji w literaturze, sztuce i filmie. Odwołaj się do wybranych przykładów.
  19. Jakie refleksje dotyczące sztuki i artysty zawierają utwory poetyckie? Omów problem w oparciu o wybrane przez Ciebie teksty kultury.
  20. Kategoria wzniosłości w literaturze, muzyce i malarstwie. Omów zjawisko na przykładach.
  21. Pejzaż jako temat malarski i literacki (analiza porównawcza).
  22. Problem adaptacji filmowej dzieł literackich – dokonaj porównania tych dwóch form artystycznego wyrazu w oparciu o przykład.
  23. Od Adama do Batmana. Przedstaw różnorodne kreacje mężczyzn w literaturze, filmie, w różnych tekstach kultury.
  24. Różne ujęcia motywu matki cierpiącej w literaturze i sztuce - omów na wybranych przykładach.
  25. Różne sposoby mówienia o II wojnie światowej. Omów zagadnienie, wykorzystując teksty prozatorskie, teksty poetyckie, literaturę faktu i inne teksty kultury.
  26. Kicz uwodzi. Zaprezentuj swoje stanowisko w tej kwestii, odwołując się do przekonujących argumentów.
  27. Motyw upadku i nawrócenia. Omów problem, odwołując się do różnych tekstów kultury.
  28. Artystyczne interpretacje krajobrazu wiejskiego w literaturze i malarstwie (Reymont, Chagal, Van Gogh).
  29. Graffiti – sztuka artystycznego wyrazu. Zdiagnozuj zjawisko, odwołując się do przykładów.
  30. Różne ujęcia motywu Sądu Ostatecznego w literaturze i sztuce. Odwołaj się do wybranych przykładów.
  31. Różne ujęcie motywu pożegnania w literaturze i sztuce. Przedstaw na wybranych przykładach.
  32. „Ogrody prawdziwe” w literaturze i sztukach plastycznych. Przedstaw zagadnienie, odwołując się do wybranych dzieł.
  33. Przywołując wybrane przykłady, rozważ rolę inspiracji biblijnych we współczesnej literaturze i filmie.
  34. Stanisław Wyspiański – artysta wszechstronny. Rozważ, przywołując wybrane dzieła literackie i plastyczne tego artysty.
  35. Ślady mniejszości narodowych w literaturze i sztuce. Prześledź na wybranych przykładach.
  36. Porównaj literackie i malarskie sposoby tworzenia wizji apokaliptycznych. Odwołaj się do wybranych tekstów kultury.
  37. Gatunki i formy artystycznej aktywności lokalnych twórców Twojego regionu.
  38. Koncepcja piękna w literaturze, malarstwie i architekturze. Analiza wybranych dzieł.
  39. Rola inspiracji mitologicznych w literaturze, filmie i multimedialnych grach komputerowych. Rozważ problem, przywołując wybrane przykłady.
  40. W odniesieniu do literatury, malarstwa, architektury i innych dziedzin sztuki udowodnij, że Biblia jest źródłem wzorów osobowych i różnorodnych motywów w kulturze europejskiej.
  41. Różnorodne ujęcia motywu śmierci w literaturze i sztuce. Omów w oparciu o wybrane teksty kultury.
  42. Motyw wampira w literaturze, filmie i innych dziełach sztuki. 
  43. Obraz getta warszawskiego w polskiej literaturze i filmie. Odwołaj się do wybranych przykładów.

 

JĘZYK

 

  1. Sztuka przemawiania – zanalizuj wybrane teksty z epoki oświecenia i współczesne teksty prasowe.
  2. Język polskich piosenek współczesnych. Zjawiska językowe i stylistyczne.
  3. Język mówiony w środowisku moich rówieśników.
  4. Między sztuką a barbarzyństwem. Sens i język graffiti. Omów zjawisko na wybranych przykładach.
  5. Gwara uczniowska w Twojej szkole. Dokonaj analizy zebranego materiału.
  6. Pisma użytkowe (życiorys, testament, list, kwestionariusz) jako konteksty dzieła poetyckiego. Omów na wybranych przykładach.
  7. Mowa (werbalna i niewerbalna) jako sposób autoprezentacji bohaterów literackich. Omów na wybranych przykładach.
  8. Jak mówią mieszkańcy Twojej miejscowości? Zbadaj język różnych grup pokoleniowych.
  9. Rola frazeologizmów w poezji Stanisława Barańczaka lub Wisławy Szymborskiej.
  10. Stylizacja biblijna i jej funkcje w wybranych utworach różnych epok. Prześledź zjawisko.
  11. Język w domu, w pracy, w szkole. Czy to ten sam język polski? Zanalizuj przykłady ze współczesnej polszczyzny.
  12. Cechy języka przemówień sejmowych. Dokonaj analizy widocznych tendencji.
  13. Omów funkcje języka na przykładzie współczesnych przemówień sejmowych.
  14. Język prasy młodzieżowej. Dokonaj oceny jego poprawności.
  15. Maniera stylistyczna w utworach Młodej Polski. Omów na wybranych przykładach.
  16. Stylizacja językowa w dziełach literackich. Omów rodzaje, cechy i funkcje w wybranych utworach Henryka Sienkiewicza (Reymonta, Wyspiańskiego, ...).
  17. Funkcje komizmu językowego w wybranych utworach dawnych i współczesnych lub w wybranych bajkach dawnych i współczesnych.
  18. Dokonaj analizy językowej wybranego czasopisma, np. gazetki szkolnej. Wyjaśnij zasadność doboru środków językowych.
  19. Wpływ języka reklamy na zmianę współczesnej frazeologii.
  20. Funkcja aluzji literackiej w tytułach artykułów prasowych – omów na wybranych przykładach.
  21. Za pomocą jakich środków językowych kreowany jest obraz świata w utworach Nowej Fali?
  22. Obecność leksyki i frazeologii antycznej i biblijnej w potocznej odmianie współczesnego języka polskiego.
  23. Język komentarzy sportowych. Oceń poprawność językową i stylistyczną.
  24. Poetyka tytułów prasowych. Na wybranych przykładach z dzienników i tygodników określ tendencje.
  25. Język ezopowy w literaturze rozwijającej się w warunkach cenzury. Omów zjawisko.
  26. Zapożyczenia we współczesnej polszczyźnie. Omów problem i przedstaw zasadność stosowania zapożyczeń z języka angielskiego.
  27. Językowe środki perswazji w reklamie. Zanalizuj wybrane przykłady z radia, telewizji lub prasy.
  28. Rola neologizmów w tworzeniu literackiego obrazu świata. Omów zagadnienie na podstawie wybranych tekstów poetyckich.
  29. Scharakteryzuj na wybranych przykładach słownictwo internetowe.
  30. Przedstaw najbardziej charakterystyczne cechy gwary regionu, w którym mieszkasz. Opracuj na podstawie zebranego materiału.
  31. Funkcje i sposób wykorzystania stylizacji gwarowej w literaturze Młodej Polski.
  32. Przedstaw, na czym polega liryzacja prozy w wybranych utworach Stefana Żeromskiego?
  33. Zabawy lingwistyczne w poezji współczesnej. Odwołaj się do wybranych twórców.
  34. Wskaż obecność tabu językowego i omów jego funkcje w literaturze romantycznej i współczesnej.
  35. Nazwy miejscowe w Twojej okolicy. Analiza słowotwórcza.
  36. Archaizacja w literaturze polskiej. Wykaż jej funkcję stylistyczną
  37. Słownictwo o ograniczonym zasięgu. Omów zagadnienie w oparciu o słownik gwary uczniowskiej Twojej szkoły.
  38. Typowe błędy językowe popełniane przez młodzież. Dokonaj analizy i uzasadnienia błędów uczniowskich (15 – 20 przykładów).
  39. Kultura wypowiedzi w środkach masowego przekazu.
  40. Język poezji barokowej. Scharakteryzuj, przywołując wybrane teksty tej epoki.
  41. Nowomowa w języku literatury socrealizmu. Omów zjawisko.
  42. Konteksty kulturowe stałych związków frazeologicznych.
  43. Język wybranego środowiska społecznego. Charakterystyka.
  44. Językowe środki wzmacniania ekspresji wypowiedzi. Scharakteryzuj zjawisko.
  45. Blog jako zjawisko językowe. Omów jego charakter na wybranych przykładach.
  46. Innowacje w języku potocznym i w poezji współczesnej. Dokonaj analizy na podstawie przykładów języka mówionego i wybranych dzieł poetów, np. M. Białoszewskiego, J. Twardowskiego.